చంద్ర సాచివ్యం - సుందరకాండ, రాసపంచాధ్యాయీ
Wednesday, August 12, 2026
చంద్ర సాచివ్యం - సుందరకాండ, రాసపంచాధ్యాయీ
Wednesday, March 10, 2021
*లింగపూజకు అర్చనకు (అభిషేకము అర్చనలోని అంగము) అధికారి ఎవ్వరు?*
శ్రీ శివ మహాపురాణములోని విద్యేశ్వర సంహితయందు సాధ్యసాధనఖండము నుండి
అనేక లింగం యో నిత్యం భక్తి శ్రద్దా సమన్వితః !! 30
పూజయేత్స లభేత్కా మాన్మనసా మానసేప్సితాన్ !
న లింగారాధనాదన్యత్పుణ్యం వేద చతుష్టయే !! 31
విద్యతే సర్వశాస్త్రాణామేష ఏవ వినిశ్చయః !
సర్వమేతత్పరిత్యజ్య కర్మజాల మశేషతః !! 32
భక్త్యా పరమయా విద్వాన్ లింగమేకం ప్రపూజయేత్ !
లింగేsర్చితేsర్చితం సర్వం జగత్ స్థావరజంగమమ్ !! 33
సంసారాం బుధి మగ్నానాం నాన్యత్తారణ సాధనమ్!
అజ్ఞానతిమిరాం ధానాం విషయాసక్త చేతసామ్ !! 34
ప్లవో నాన్యోsస్తి జగతి లింగారాధన మంతరా !
...అనేక లింగములను నిత్యము భక్తి
శ్రద్ధలతో పూజించు వ్యక్తి కోరికలన్నీ తీరును. నాలుగు వేదములలో లింగారాధనము కంటెను
అధికపుణ్యమైన కర్మ లేదని, సర్వశాస్త్రముల
నిశ్చయము. విద్వాంసుడు, తెలిసినవాడు
ఈ కర్మ సముదాయమునంతను వీడి పూర్ణభక్తితో లింగపూజను చేయవలెను. అలా లింగము
నర్చించినచో, చరాచర జగత్తు నంతనూ అర్చించినట్లే అని, .
అజ్ఞానము అనే చీకటివలన అంధులై, ఇంద్రియ
భోగములలో నిమగ్నమైన మనస్సు గల వారికి , ఈ లోకములో
లింగార్చన తప్ప మరిసంసారమును దాటించే మరింకొక నావ లేదు.
ఎవరెవరు లింగమునర్చించిరి? ఎవరెవరు
అర్చింవచ్చు.
హరి బ్రహ్మదయో దేవా మునయో యక్షరాక్షసాః !! 35
గంధర్వాశ్చారణాస్సిద్ధా దైతేయా దానవాస్తథా !
నాగాశ్శేష ప్రభృతయో గరుడాద్యాః ఖగాస్తథా !! 36
సప్రజాపతయ శ్చాన్యే మనవః కిన్నరా నరాః !
పూజయిత్వా మహాభక్త్వా లింగం సర్వార్థ సిద్ధిదమ్ !! 37
ప్రాప్తాః కామానభీష్టాంశ్చ తాంస్తాన్సర్వాన్ హృది స్థితాన్ !
*విష్ణువు, బ్రహ్మ
మొదలగు దేవతలు, మునులు, యక్షులు, రాక్షసులు, గంధర్వులు, చారణులు, సిద్ధులు, దైత్యులు, దానవులు
మరియు శేషుడు మొదలగు నాగులు, గరుడుడు
మొదలగు పక్షులు ప్రజాపతులు, మనువులు, కిన్నరులు, మరియు
మనుష్యులు సర్వకార్యములను సిద్ధింపజేయు ఈ లింగమును అనన్య భక్తితో పూజించి , తమ తమ
మనోరథములనన్నింటినీ సాధించుకొనిరి.*
*బ్రాహ్మణః క్షత్రియో వైశ్యః శూద్రో వా ప్రతిలోమజః* !! 38
*పూజయేత్సతతం లింగం తత్తన్మంత్రేణ సాదరమ్* !
*కిం బహూక్తేన మునయః స్త్రీ ణామపి తథాన్యతః* !! 39
*అధికారోఽస్తి సర్వేషాం శివలింగార్చనే ద్విజాః* !
*ద్విజానాం వైదికేనాపి మార్గేణారాధనం వరమ్* !! 40
*అన్యేషా మపి జంతూనాం వైదికేన న సంమతమ్* !
*వైదికానాం ద్విజానాం చ పూజా వైదిక మార్గతః* !! 41
*కర్తవ్యా నాన్యమార్గేణ ఇత్యాహ భగవాన్ శివః* !
*దధీచి గౌతమాదీనాం శాపేనాదగ్ధచేతసామ్* !! 42
*ద్విజానాం జయతే శ్రద్ధా నైవ వైదిక కర్మణి* !
బ్రాహ్మణ క్షత్రియ వైశ్య శూద్రులని గాక సర్వులు
లింగమును ఆయా మంత్రములతో అనగా వారి వారికి అధీకృతమైన మంత్రములతో శ్రద్ధగా నిత్యము
పూజించవలెను. (అనగా బ్రాహ్మణులు వైదిక మంత్రములతోనూ, ఇతరులు
వారివారికి నిర్దేశించిన వైదిక, తాంత్రిక, పౌరాణికాది
మంత్రములతోనూ పూజించవలెను ) *ఓ మునులారా! ఇన్ని మాటలేల? ఓ
ద్విజులారా! స్త్రీలకు, ఇతరులకు
అందరికి కూడ శివలింగమును అర్చించుట యందు అధికారము గలదు.* ద్విజులు వైదిక పద్ధతిలో
ఆరాధించుటయే శ్రేష్ఠము* . *ఇతరులకు వైదిక
పద్ధతి అను కూలము కాదు*. వేదవేత్తలగు *ద్విజులు వైదిక పద్ధతిలోనే పూజించవలెననియు , ఇతర
పద్ధతిలో కాదనియు పరమేశ్వరుడు చెప్పెను*. దధీచి, గౌతముడు
మొదలగు ఋషుల శాపముచే భ్రష్టమైన అంతః కరణము గల ద్విజులకు వైదిక కర్మల యందు శ్రద్ధ
కలుగనే కలుగదు.
యో వైదిక మనాదృత్య కర్మ స్మార్ మథాపి వా !! 43
అన్యత్స మాచరేన్మర్త్యో న సంకల్పఫలం లభేత్ !
ఇత్థం కృత్వార్చనం శంభోర్నై వేద్యాంతం విధానతః !! 44
పూజయే దష్ట మూర్తీశ్చ తత్రైవ త్రిజగన్మయీః !
క్షితిరాపోsనలో వాయురాకాశ స్సూర్య సోమకౌ !! 45
యజమాన ఇతి త్వఎ్టౌ మూర్తయః పరికీర్తితా !
శర్వోభవశ్చ రుద్రశ్చ ఉగ్రో భీమ ఇతీశ్వరః !! 46
మహాదేవః పశుపతి రేతాన్మూర్తిభిరర్చయేత్ !
వైదిక కర్మలను, స్మార్తకర్మలను అశ్రద్ధచేసి ఇతర కర్మల నాచరించు మానవుడు తాను కోరిన ఫలమును పొందడు. ఈ విధముగా నైవేద్యము వరకు యథావిధిగా అర్చించి, ఆ లింగమునందే, త్రిలోకములను వ్యాపించియున్న అష్టమూర్తులను పూజించవలెను. భూమి, నీరు, అగ్ని, వాయువు, ఆకాశము, సూర్యుడు, చంద్రుడు, యజమాని అనునవి అష్టమూర్తులు అని కీర్తింపబడినవి. శర్వుడు, భవుడు, రుద్రుడు, ఉగ్రుడు, భీముడు, ఈశ్వరుడు మహాదేవుడు, పశుపతి అను పేర్లను అష్టమూర్తులతో బాటు భావించి అర్చించవలెను.
పూజయేత్పరివారం చ తతశ్శంభోస్సు భక్తితః !! 47
ఈశానాది క్రమాత్తత్ర చందనాక్షత పత్రకైః!
ఈశానం నందినం చండం మహాకాలం చ భృంగిణమ్ !! 48
వృషం స్కందం కపర్దీశం సోమం శుక్రం చ తత్ర్కమాత్ !
అగ్రతో వీరభద్రం చ పృష్ఠే కీర్తిముఖం తథా !! 49
తత ఏకాదశాన్ రుద్రాన్ పూజయేద్విధినా తతః !
తతః పంచాక్షరం జప్త్వా శతరుద్రియ మేవ చ !! 50
స్తుతీర్నానావిధాః కృత్వా పంచాంగ పఠనం తథా !
తతః ప్రదక్షిణాం కృత్వా నత్వా లింగం విసర్జయేత్ !!
51
ఆ తరవాత శివుని పరివారమును భక్తితో పూజించవలెను . ఈశానునితో
మొదలిడి, క్రమముగా నంది, చండ, మహాకాల, భృంగి, వృష, స్కంద, కపర్దీశ, సోమ, శుక్రులను, ముందువైపు
వీరభద్రుని, వెనుక వైపు కీర్తి ముఖుని గంధ అక్షత, బిల్వపత్రములతో
పూజించవలెను. తరువాత పదకొండు రుద్రులను
యథావిధిగా పూజించి, పంచాక్షరిని జపించి, రుద్రాధ్యాయమును
పఠించవలెను. పిమ్మట వివిధ స్తుతులను, పంచాగమును
పఠించి, ప్రదక్షిణము చేసి, నమస్కరించి
లింగమునకు ఉద్వాసన (పార్థివ లింగమునకు ఉద్వాసన, ఇతర
లింగములకు పూజార్పణం చేసి మందసమునందుంచవలెను, లేదా
సింహాసనమందుంచవలెను) చెప్పవలెను.
ఇతి ప్రోక్తమశేషం చ శివపూజన మాదరాత్ !
రాత్రా వుదజ్ముఖః కుర్యాద్దేవకార్యం సదైవ హి !! 52
శివార్చనం సదాప్యేవం శుచిః కుర్యాదుదజ్ముఖః !
న ప్రాచీమగ్రత శ్శంభో ర్నోదీచీం శక్తి సంహితామ్ !! 53
న ప్రతీచీం యతః పృష్ఠ మతో గ్రాహ్యం సమాశ్రయేత్ !
వినా భస్మ త్రిపుండ్రేణ వినా రుద్రాక్ష మాలయా !! 54
బిల్వపత్రం వినానైవ పూజయోచ్ఛంకరం బుధః !
భస్మాప్రాప్తౌ మునిశ్రేష్ఠాః ప్రవృత్తే శివపూజనే !! 55
తస్మాన్మృదాపి కర్తవ్యం లలాటే చ త్రి పుండ్రకమ్ !!
56
ఇతి శ్రీ శివ మహాపురాణే ప్రధమాయాం విద్యేశ్వర సంహితాయాం సాధ్యసాధనఖండే పార్ధివ పూజన వర్ణనం నామైక వింశోsధ్యాయః (21)
ఈ విధముగా శివపూజను నిశ్శేషముగా శ్రద్ధతో చెప్పితిని. దేవకార్యమును "రాత్రియందు" ఎప్పుడైననూ ఉత్తరము వైపు కూర్చుండి మాత్రమే చేయవలెను భక్తుడు శుచియై, ఉత్తరాభిముఖుడుగనే శివుని అర్చించవలెను. శివలింగమునకు ఎదురుగా తూర్పునందు గాని, శక్తి ఉంéడే ఉత్తరభాగమునందు గాని , వెనుక పశ్చిమ మునందు గాని అర్చనకు కూర్చుండరాదు. కావున మిగిలిన దక్షిణము నందు కూర్చుండవలెను. భస్మ యొక్క త్రిపుండ్రము లేకుండా, రుద్రాక్షమాల లేకుండా, మారేడు దళములు లేకుండా విజ్ఞుడు శంకరుని అర్చించరాదు. ఓ ముని వరులారా! శివపూజ ఆరంభమైనప్పుడు భస్మ లభించనిచో, మట్టితో నైననూ లలాటము నందు త్రిపుండ్రమును ధరించవలెను.
శ్రీ
శివ మహాపురాణములోని విద్యేశ్వర సంహితయందు సాధ్యసాధనఖండములో పార్థివ పూజన వర్ణనము
అనే ఇరువది యొకటవ అధ్యాయము ముగిసినది (21).
Tuesday, March 9, 2021
శివనైవేద్య విషయము - నిర్మాల్య/ ప్రసాద స్వీకారము
శ్రీ శివమహాపురాణము, విద్వేశ్వర సంహితా ద్వావింశోఽధ్యాయః
ఋషుల సందేహములకు సూతమహాముని చెప్పుచున్న వివరము.
ఋషయ ఊచుః !
అగ్రాహ్యం శివనైవేద్యమితి పూర్వం శ్రుతం వచః !
బ్రూహి తన్నిర్ణయం బిల్వమహాత్మ్యమపి సన్మునే!! 1
ఋషులిట్లు పలికిరి -
శివనైవేద్యమును స్వీకరించరాదని పూర్వము వినయుంటిమి. దాని నిర్ణయమును చెప్పుము. ఓగొప్ప మహర్షీ! బిల్వమహిమను కూడ చెప్పుము (1).
సూత ఉవాచ !
శృణుధ్వం మునయస్సర్వే సావధానతయాధునా !
సర్వం వదామి సంప్రీత్యా ధన్యా యూయం శివవ్రతాః !! 2
శివ భక్త శ్శుచి శ్శుద్ధ స్సద్ర్వతీ దృఢనిశ్చయః !
భక్షయేచ్ఛివనైవేద్యం త్యజేద గ్రాహ్య భావనామ్ !! 3
దృష్ట్వాపి శివనైవేద్యం యాంతి పాపాని దురతః !
భుక్తే తు శివనైవేద్యే పుణ్యాన్యాయంతి కోటిశః !! 4
అలం యాగసహస్రేణాప్యలం యాగార్బుదైరపి !
భక్షితే శివనైవేద్యే శివసాయుజ్యమాప్నుయాత్ !! 5
సూతుడిట్లు పలికెను -
ఓ మునులారా! మీరందరు ఇపుడు సావధానముగా వినుడు. సర్వమును ప్రేమతో చెప్పెదను. శివవ్రతులగు మీరు ధన్యులు. బాహ్యాంతరమందు శుచి గలవాడు, దృఢనిశ్చయుడు, ధృఢవ్రతుడు ఐన శివభక్తుడు "*శివ నిర్మాల్యమును మహాప్రసాదముగా తీసుకోరాదేమో*" అనే భావన వదిలి శివనైవేద్యమును భక్షించవలెను. శివ నైవేద్యమును చూచిన వెంటనే పాపములు దూరముగా తొలగిపోవును. శివ నైవేద్యమును భక్షించిన అనంత కోటి పుణ్యములు కలుగును. వేలాది, లక్షలాది యాగములను చేసినదానికన్నా శివనైవేద్యమును భక్షించిన వ్యక్తి శివసాయుజ్యమును పొందగలుగును.
యద్గృహే శివనైవేద్య ప్రచారోఽపి ప్రజాయతే !
తద్గృహం పావనం సర్వ మన్యపావన కారణమ్ !! 6
ఆగతం శివనైవేద్యం గృహీత్వా శిరసా ముదా !
భక్షణీయం ప్రయత్నేన శివస్మరణ పూర్వకమ్ !! 7
ఆగతం శివనైవేద్యమన్యదా గ్రాహ్యమిత్యపి !
విలంబే పాపసంబంధో భవత్యేవ హి మానవే !! 8
న యస్య శివనైవేద్య గ్రహణేచ్ఛా ప్రజాయతే !
స పాపిష్ఠో గరిష్ఠ స్స్యాన్నరకం యాత్యపి ధ్రువమ్ !! 9
ఏ ఇంటిలో శివనైవేద్యమును భక్షించి, ఇతరులకు పంచెదరో, ఆ ఇల్లు పవిత్రము. ఆ ఇంటిలోని వారిని, ఆ ఇంటికి వచ్చిన వారిని కూడా అది పవిత్రముచేయును. భక్తుడు తనకు లభ్యమైన మహాశివనైవేద్యమును ఆనందముతో వినయపూర్వకముగ తీసుకొని, ఆ శివ భగవానుని స్మరిస్తూ శ్రద్ధగా తినవలెను. మహా శివనైవేద్యము లభించినప్పుడు, మరోసారెప్పుడో తీసుకొనవచ్చులే అనే భావనతో ఆలస్యము చేసిన మానవునకు తప్పక పాపమును కలుగును. శివనైవేద్యమును తీసుకొనవలెననే కోరిక ఎవరికి కలుగదో, వాడు మహాపాపి, నిశ్చయముగా నరకమును పొందును.
హృదయే చంద్రకాంతే చ స్వర్ణరూప్యాది నిర్మితే !
శివదీక్షావతా భక్తేఽఽనేదం భక్ష్యమితీర్యతే !! 10
శివదీక్షాన్వితో భక్తో మహాప్రసాద సంజ్ఞకమ్ !
సర్వేషామపి లింగానాం నైవేద్యం భక్షయేచ్ఛు భమ్ !! 11
అన్యదీక్షా యుజాం నృణాం శివభక్తి రతాత్మనామ్ !
శృణుధ్వం నిర్ణయం ప్రీత్యా శివనైవేద్యభక్షణే !! 12
శాలగ్రామోద్భవే లింగే రస లింగే తథా ద్విజాః !
పాషాణే రాజతే స్వర్ణే సుర సిద్ధ ప్రతిష్ఠితే !! 13
కేసరే స్ఫాటికే రాత్నే జ్యోతిర్లింగేషు సర్వశః !
చాంద్రాయణ సమం ప్రోక్తం శంభోర్నైవేద్య భక్షణమ్ !! 14
హృదయమునందు గాని, లేక చంద్రకాంతమణి, బంగారము, వెండి మొదలగు వాటితో నిర్మించిన లింగముల లోగాని విరాజిల్లే శివునకు నైవేద్యము సమర్పించి ఆ ప్రసాదమును శివదీక్షలో నున్న భక్తుడు భక్షించవలెను . శివదీక్షను పొందిన భక్తుడు మహాప్రసాదము అనబడే, శుభకరమగు, అన్ని లింగముల నైవేద్యమును భక్షించవలెను. ఇతరదీక్షలు గలవారు శివభక్తి యందు లగ్నమైన మనస్సు గల వారైనచో, వారు ప్రీతితో శివనైవేద్యమును భక్షించుట అను విషయములో గల నిర్ణయమును వినుము.
ఓ ద్విజులారా! *శాలగ్రామము నందు ఉద్భవించిన లింగము, రసలింగము, శిలాలింగము, వెండి లింగము, బంగారు లింగము, దేవతలచే మరియు సిద్ధులచే ప్రతిష్ఠింప చేసిన లింగములు, అన్ని జ్యోతిర్లింగములు అను వాటి యందు విరాజిల్లే శివుని నైవేద్యమును భక్షించిన భక్తునకు చాంద్రాయణ వ్రతము చేసిన ఫలము లభించును.*
బ్రహ్మహాపి శుచిర్భూత్వా నిర్మాల్యం యుస్తు ధారయేత్ !
భక్షయిత్వా ద్రుతం తస్య సర్వపాపం ప్రణశ్యతి !! 15
చండాధికారో యత్రాస్తి తద్భోక్తవ్యం న మానవైః !
చండాధికారో నో యత్ర భోక్తవ్యం తచ్చ భక్తితః !! 16
బాణ లింగే చ లౌహే చ సిద్ధే లింగే స్వయంభువి !
ప్రతిమాసు చ సర్వాసు న చండోధికృతో భవేత్ !! 17
స్నాపయిత్వా విధానేన యో లింగస్నపనోదకమ్ !
త్రిః పిబేత్ త్రివిధం పాపం తస్యేహాశు వినశ్యతి !! 18
ఎవరైతే శుచియై శివుని నిర్మాల్యమును ధరించి, ప్రసాదమును భక్షించునో, వాడు బ్రహ్మహత్యను చేసిన వాడైననూ, వాని పాపమంతయూ వెంటనే పూర్తిగా నశించును . చండీశ్వరుని అధికారము గల ప్రతిష్ఠలో మానవులు నైవేద్యమును భక్షించరాదు. చండీశ్వరాధి కారము లేని దేవళములో నైవేద్యమును భక్తితో భక్షించవలెను.
*బాణలింగము, లోహనిర్మితలింగము, సిద్ధ ప్రతిష్ఠిత లింగము, స్వయం భూలింగము, మరియు అన్ని రకముల శివప్రతిమల విషయములో చండీశ్వరునకు అధికారము ఉండదు.
ఎవరైతే లింగమునకు యథావిధిగా అభిషేకమును చేసి, ఆ తీర్థమును మూడుసార్లు స్వీకరించునో, వాని మూడు విధముల పాపములు వెను వెంటనే నశించును.
అగ్రాహ్యం శివనైవేద్యం పత్రం పుష్పం ఫలం జలమ్ !
శాలగ్రామ శిలా సంగాత్సర్వం యాతి పవిత్రతామ్ !! 19
లింగోపరి చ యద్ద్రవ్యం తద గ్రాహ్యం మునీశ్వరాః!
సుపవిత్రం తద్ జ్ఞేయం యల్లింగ స్వర్శ బాహ్యతః !! 20
నైవేద్య నిర్ణయః ప్రోక్త ఇత్థం వో ముని సత్తమాః !
శృణుధ్వం బిల్వ మహాత్మ్యం సావధానతయాssదరాత్ !! 21
గ్రహింపదగని శివనైవేద్యము, పత్రము, పుష్పము, ఫలము, జలము ఇత్యాది సర్వముల శాలగ్రామ శిలయొక్క స్పర్శ చేతపవిత్రతను పొందును. ఓ ముని శ్రేష్ఠులారా! లింగముపైన ఉంచబడిన ద్రవ్యమును గ్రహించరాదు. కాని, లింగస్పర్శకు బయట నున్న శివనైవేద్యము మిక్కిలి పవిత్రమని తెలియవలెను.
Friday, September 28, 2018
శంబుక వధ (శంబూక వధ) ప్రామాణికత విచారణ
తదవశ్యం మయా కార్యమృషీణాం పరిపాలనమ్,
అనుక్తేనాపి వైదేహి ప్రతిజ్ఞాయ తు కిం పునః.
ఋషులు, తాపసులు అడగకపోయినా వారిని రక్షించి పరిపాలనము చేయవలెను, ఇక ప్రతిజ్ఞ చేసిన నేను అందుకు వ్యతిరిక్తముగా చేయగలనా అని పలుకుతాడు. (10)